Renato: Nova paĝo kun '* reiru al La bona vorto de la tago

''radiko:'' ĝarden-
''baza vorto:'' '''ĝarden-o '''
''difino:''Loko apud domo, kie oni kreskigas plantojn (por manĝ...'

2015-12-20T13:11:45Z

Nova paĝo kun '* reiru al La bona vorto de la tago <hr> ''radiko:'' ĝarden- ''baza vorto:'' '''ĝarden-o ''' ''difino:''Loko apud domo, kie oni kreskigas plantojn (por manĝ...'

Nova paĝo

* reiru al [[La bona vorto de la tago]]
<hr>
 
''radiko:'' ĝarden- 
''baza vorto:'' '''ĝarden-o ''' 

''difino:''Loko apud domo, kie oni kreskigas plantojn (por manĝo aŭ
por ornamo). 

''ekzemploj:'' La birdo flugis en la ĝardenon. — En nia ĝardeno ni havas nur ĝardenajn florojn. — Johano kaj la ĝardenisto kaŭras sur la legom-bedoj kaj sarkas(tranĉas entere) la nedeziratajn herbojn. — En nia urbo estas granda bestoĝardeno kun elefantoj. — Ĉe ni estas malgranda florĝardeno, kie oni flaras la odoron de rozoj kaj lavendo. — Li migris tra la lando, kiu aperis al li kvazaŭ abunda fruktoĝardeno. — Super la legomĝardenoj jam ŝvebas blua vespero. 

''angle:'' a garden 
''ĉine:'' 花园 
''france:'' (un) jardin; '''~ad-o''' = (le) jardinage; '''~isto''' = (un) jardinier; '''besto~o''' = (un) jardin zoologique; '''legom~o''' = jardin potager. 
''germane:'' Garten 
''hispane:'' jardín 
''hungare:'' kert 
''portugale:'' jardim; horta; '''~ado''' = jardinagem; '''~ilo''' = ferramenta de jardinagem; '''~isto''' = jardineiro; '''besto~o''' = jardim zoológico; '''frukto~o''' = pomar; '''infan~o''' = jardim de infância 
''ruse:'' сад;''' ~i''' = возделывать, разводить сад, садовничать; '''~а''' = садовый 

<hr>
 
''radiko:'' ĝem- 
''baza vorto:'' '''ĝem-i ''' 

''difino:'' Esprimi dolorajn sentojn per neklaraj sonoj. 

''ekzemploj:'' La vundito mallaŭte ĝemis. — Najbaro ne ĝemas, kiam boto nin premas. — Ne perdu vian tutan vivon, ĝemante! — Mia malsana patro dolor-ĝemas. — Ŝi plor-ĝemas, ĉar mortis ŝia edzo. — Kiel interesa estas la ĝemo de la pluvo tra la folioj. — La ĝem-bruo de rivereto helpas min ekdormi. — Min timigis la ĝemegoj, kiujn elpuŝis la monto. 

''angle:'' to groan or moan (not complaining but in distress or pain) 
''ĉine:'' 呻吟，悲叹 
''france:'' gémir, geindre ; '''~o''' = (un) gémissement; '''~ant-e''' = en gémissant; '''~eg-o''' = (un) grondement. 
''germane:'' seufzen, stöhnen 
''hispane:'' gemir 
''hungare:'' nyög 
''portugale:'' gemer; '''~o''' = gemido 
''ruse:'' стонать, охать, кряхтеть; '''~о''' = стон 

<hr>
 
''radiko:'' ĝen- 
''baza vorto:'' '''ĝen-i ''' 

''difino:'' (Iom) malhelpi al iu; ''ĝeni sin fari ion'' = ne kuraĝi, honteti fari ion. 

''ekzemploj:'' Tiu senĉesa bruo ĝenas min. — Via ĉeesto ĝenis lin. — Tre ĝenas min, ke mi devas fari tiun viziton. — Ne ĝenu vin pro mi. — La diverseco de la lingvoj estas granda ĝeno por la internaciaj rilatoj. — Jen tre ĝena afero, okazaĵo, prokrasto. — Ĝenulo estas teda kaj malhelpanta homo. — Monpetanto sinĝena restas kun mano malplena. — Ŝi penis aperigi senĝenan rideton. 

''angle:'' to hinder, to trouble, to put somebody out 
''ĉine:'' 打扰 
''france:'' gêner, déranger, troubler ; '''~o''' = (une) gêne, (un) embarras ; '''-a''' = gênant(e), fâcheŭ; '''~ulo''' = (un) importun; '''sen~a''' = sans façons, libre; '''sin~a''' = gêné, n'osant pas. 
''germane:'' stören, belästigen 
''hispane:'' molestar, estorbar, avergonzar 
''hungare:'' zavar; '''~o''' = zavar, zavarás 
''portugale:'' incomodar, importunar, molestar; '''~o''' = perturbação, incômodo, aborrecimento; '''~a''' = incômodo, importuno; '''~ulo''' = chato, importuno (pessoa); '''sen~a''' = sem-cerimônia; '''sin~a''' = acanhado, tímido 
''ruse:'' стеснять, затруднять, беспокоить; '''~о''' = стеснение; '''~а''' = стесняющий, стеснительный, затруднительный, неловкий; '''~е''' = стесняюще, затруднительно, тяготно 

<hr>
 
''radiko:'' ĝeneral- 
''baza vorto:'' '''ĝeneral-a ''' 

''difino:'' Ofte kaj multloke vidata, aŭdata, farata,...; same
aplikebla al pluraj grupoj, kategorioj,... 

''ekzemploj:'' Venontan monaton okazos ĝenerala kunveno de la asocio. — Ni parolis ĝenerale pri la graveco de internacia lingvo. — Tio estas nur ĝeneralaĵo (ĝenerala ideo). — Mi pensis pri tio, sed mi ne ĝeneraligis miajn pensojn. 

''angle:'' general (as in "in general", not the military rank) 
''ĉine:'' 一般的，全面的 
''france:'' général(e), universel(le) ; '''~e''' = généralement, ordinairement; '''~aĵo''' = (une) généralité; '''igi''' = généraliser. 
''germane:'' allgemein(e,r,s), generell(e,r,s) 
''hispane:'' general (“en general”, no tiene que ver con rangos militares) 
''hungare:'' általános 
''portugale:'' geral, genérico, universal; '''~e''' = geralmente, em geral; '''~aĵo''' = generalidade (coisa); '''~eco''' = generalidade (atributo); '''~igi''' = generalizar 
''ruse:'' общий, всеобщий, генеральный; '''~е''' = вообще, обыкновенно, обычно 

<hr>
 
''radiko:'' ĝentil- 
''baza vorto:'' '''ĝentil-a ''' 

''difino:''Bone kondutanta laŭ ĝenerale akceptataj normoj, laŭ
socie akcepteblaj "bonaj manieroj". 

''ekzemploj:'' Mi ja edukis vin, ke vi estu ĝentila! — De vorto ĝentila ne doloras la lango. — Ŝi ĝentile salutis min. — Ĝentileco neniom kostas kaj multon aĉetas. — Tiu junulo estas vera ĝentilulo. — Neniu ŝatas malĝentilajn vendistojn. — Mi foriris de tie, ĉar ĉiuj agis kun mi malĝentile. — Sinjoroj, vi estas neĝentilaj (ne sufiĉe ĝentilaj)! 

''angle:'' polite, courteous 
''ĉine:'' 客气，有礼貌 
''france:'' poli(e), civil(e), courtois(e); '''~e''' = courtoisement, avec politesse; '''aĵo''' = (une) politesse; '''~ec-o''' = (la) courtoisie; '''mal~a''' = discourtois, impoli; '''mal~e''' = imploliment, désobligeamment; '''ne~a''' = rustre, mal dégrossi(e); '''mal~ul-in-o''' = (une) impolie, effrontée. 
''germane:'' höflich(e,r,s) 
''hispane:'' gentíl, cortés 
''hungare:'' udvarias, előzékeny, jó modorú, készséges 
''portugale:'' cortês, polido, gentil; '''~aĵo''' = gentileza (atitude); '''~eco''' = gentileza (qualidade), cortesia, polidez 
''ruse:'' вежливый, учтивый; '''~е''' = вежливо, учтиво 

<hr>
 
''radiko:'' ĝi 
''baza vorto:'' '''ĝi ''' 

''difino:'' Tiu objekto, besto, planto, ideo, (infano aŭ persono, kiam la sekso ne gravas) 

''ekzemploj:'' La tranĉilo tranĉas bone, ĉar ĝi estas akra. — La infano ploras, ĉar ĝi volas manĝi. — Mi ŝatas ĉi tiun libron, ĉar ĝi estas tre interesoveka. — Li, ŝi kaj la hundo promenas, sed ĝi (la hundo) ne promenas tro volonte. — Jen nia domo kaj ĝia ĝardeno. 

''angle:'' it 
''ĉine:'' 代名词：它，这，那 
''france:'' cela, il, elle (quand le sexe n'existe pas ou importe peu) ; '''~a''' = son ou sa pour un objet, une bête. 
''germane:'' es (3.Pers. Sg. Neutrum) 
''hispane:'' eso, esa (pronombre neutro para las cosas) 
''hungare:'' az, ő (A 3. személyű, semleges, személyes névmás.) 
''portugale:'' refere-se a coisas ou a animais sem sexo definido: ele/ela 
''ruse:'' оно; '''~а''' = его 

<hr>
 
''radiko:'' ĝinz- 
''baza vorto:'' '''ĝinz-o ''' 

''difino:'' Pantalono de okcident-usona origino, el maldelikata ŝtofo, ofte blua. 

''ekzemploj:'' Sur la planko kuŝis malnovaj gazetoj kaj kovertoj, sur la ununura seĝo ies ĝinzo. — Li portis nur grizan someran jakon kaj ĝinzan pantalonon. 

''angle:'' jeans 
''ĉine:'' 牛仔裤 
''france:'' (un) jean ou jeans. 
''germane:'' Jeans (Hosen) 
''hispane:'' jeans (tela) 
''hungare:'' farmer (nadrág) 
''portugale:'' vestuário ''jeans'' 
''ruse:'' джинсы 

<hr>
 
''radiko:'' ĝiraf- 
''baza vorto:'' '''ĝiraf-o ''' 

''difino:'' Remaĉanta mamulo en Afriko, kun tre longa kolo. 

''ekzemploj:'' En nia bestoĝardeno estas ankaŭ ĝirafoj. — Ĝirafoj uzas siajn longajn kolojn por atingi foliojn tre altaj en la arboj. — Ŝi havas iomete ĝirafecan kolon. — Eĉ ĝirafido havas longajn krurojn kaj longan kolon. 

''angle:'' giraffe 
''ĉine:'' 长颈鹿 
''france:'' (une) girafe 
''germane:'' Giraffe 
''hispane:'' jirafa 
''hungare:'' zsiráf 
''portugale:'' girafa 
''ruse:'' жираф 

<hr>
 
''radiko:'' ĝis 
''baza vorto:'' '''ĝis ''' 

''difino:'' Indiko de la loko aŭ tempo, kiun oni atingas (ni iris ĝis la arbaro: ne en la arbaron; ĝis la tria horo: ne plu post la tria horo); ''ĝis!'' = mallongigo por ''ĝis revido!'' = saluto ĉe foriro. 

''ekzemploj:'' Post la vespermanĝo niaj fratoj eliris kun la gastoj el sia domo kaj akompanis ilin ĝis ilia domo. — Li vidas nur ĝis la pinto de sia nazo. — Li veturis de Berlino ĝis Parizo. — Mi restos ĝis morgaŭ. — Ilia ŝuldo kreskis en la daŭro de tri tagoj ĝis kelkaj centoj da frankoj. — Longe ĉerpas(elprenas) la kruĉo, ĝis ĝi fine rompiĝas. — Mi ne kredis al la diroj, ĝis mi venis. — Mi atendos, ĝis venos tempo pli oportuna. — Mi ĝisiris la urbon. — Ĉi tiu estas nia ĝisnuna vivo. - Ĝis baldaŭ! 

''angle:'' until; '''~!''' = goodbye, short for "ĝis revido!" 
''ĉine:''前置词：到 
''france:'' jusqu'à(ce que) ; '''~ (la) re-vid-o''' = au revoir; ĝis! = salut! à plus!; '''~ baldaŭ!''' = à bientôt!; '''~nun-a''' = juste antérieur(e). 
''germane:'' bis, bis zu (Das Kind lernte bis 5 Uhr nachmittags. ~ La infano lernis ĝis la kvina posttagmeze.) 
''hispane:'' hasta; (ĝis baldaŭ = hasta pronto) 
''hungare:'' Elöljáró, megfelel a magyar -ig ragnak. 
''portugale:'' até; '''~ revido!''' = até logo!; '''~!''' = tchau!; '''~data''' = atualizado; '''~nuna''' = ocorrido até agora; '''~morte''' = até a morte; '''~sate''' = à saciedade; '''~vivi''' = viver até; 
''ruse:'' до, вплоть до 

<hr>
 
''radiko:'' ĝoj- 
''baza vorto:'' ''' ĝoj-i''' 

''difino:'' Havi tre bonajn sentojn pri io; esti feliĉa pro io. 

''ekzemploj:'' Mi ĝojas pro tio, ke mi vidi vin. — Mi ĝojas pro tio, ke vi restas. — Ĝoja homo, koro, vizaĝo, rideto, krio, lumo, festo. — Saĝa filo estas ĝojo por sia patro. — Saĝa filo ĝojigas la patron. — Suna vetero ĝojigas la koron. — Malĝoji pro la morto de amiko. — Akiri la malĝojan (ne enviindan) gloron de malbonulo. 

''angle:'' to be happy, joyful 
''ĉine:'' 高兴，快乐 
''france:'' être joyeŭ, se réjouir ; '''~a''' = joyeŭ(-euse) ; '''~o''' = (une, la) joie; '''~igi''' = réjouir; '''mal~i''' = s'affliger; '''sen~a''' = morne, sans joie. 
''germane:'' sich freuen 
''hispane:'' alegrarse, estar contento 
''hungare:'' örül; '''~o''' = öröm 
''portugale:'' alegra-se, regozijar-se; '''~o''' = alegria, regozijo; '''~a''' = alegre, satisfeito; '''~igi''' = alegrar 
''ruse:'' радоваться, испытывать радость; '''~о''' = радость, отрада; '''~а''' = радостный; '''~е''' = радостно 

<hr>
 
''radiko:'' ĝu- 
''baza vorto:'' '''ĝu-i ''' 

''difino:'' Senti grandan plezuron; ricevi plezuron/utilon de io. 

''ekzemploj:'' Ĝui belan spektaklon, naturon, delikatan manĝon, freŝan aeron, ĉeeston de amiko, belan promenadon; ĝui la vivon. — Estos al mi ĝue revidi lin. — Ĝui dolĉaĵojn, konversaciojn, vojaĝon, poezion, superecon, rajton, liberecon, sukceson, muzikon, sanon, ripozon, trankvilon, interparoladon, afablan gastemon, profiton, gastigon. — Li estas granda ĝuemulo. 

''angle:'' to enjoy 
''ĉine:'' 享受 
''france:'' jouir, savourer, se délecter ; '''~o''' = (une) jouissance, (un) délice; '''~igi''' = faire jouir; '''~em-ulo''' = (un) jouisseur, viveur. 
''germane:'' genießen 
''hispane:'' disfrutar 
''hungare:'' élvez; '''~o''' = élvezet 
''portugale:'' gozar, fruir, desfrutar; '''~ema''' = voluptuoso; '''~igi''' = fazer gozar; '''~o''' = gozo; '''~egi''' = deliciar-se; '''~ilo''' = droga euforizante; '''antaŭ~i''' = antegozar 
''ruse:'' наслаждаться, смаковать, вкушать; '''~о''' = удовольствие, наслаждение 

<hr>
 
''radiko:'' ĝust- 
''baza vorto:'' '''ĝust-a ''' 

''difino:'' Tia, kia ĝi devas esti; senerara. 

''ekzemploj:'' Kiu estas verama, tiu diras tion, kio estas ĝusta. — Ĝusta pesilo, horloĝo, vorto, vojo, kalkulo, respondo. — Ĉi tio estas malĝusta lingvo-scienca metodo. — Li estas la ĝusta homo por tio. — Ĝuste pro tio mi ne volas respondi. — Oni devas fari la ĝustaĵojn ĝustatempe ( en ĝusta tempo). — Ĝustigi la horloĝon estas necese. 

''angle:'' correct, exact, proper, right 
''ĉine:'' 正确的，符合规定的 
''france:'' juste, correcte, pertinent(e), adéquat(e); '''mal~a''' = faŭ(-ausse), inexact(e), incorrest(e); '''~e''' = exactement, précisément; '''~aĵo''' = ce qui se doit; ''' ~ec-o''' = (la) justesse, (l')exactitude; '''~igi''' = régler, rajuster; '''al~igi''' = ajuster; '''~a-temp-e''' = au bon moment, à point. 
''germane:'' richtig(e,r,s) 
''hispane:'' sin errores, correcto, exacto, adecuado 
''hungare:'' helyes, megfelelő, korrekt, igazi 
''portugale:'' correto, certo, exato, preciso; '''~o, ~eco''' = exatidão, precisão, justeza; '''~e''' = exatamente, precisamente; '''~igi''' = acertar, corrigir; '''al~igi''' = ajustar; '''~dire''' = a bem dizer, propriamente; '''~tempa''' = pontual, oportuno; '''~tempe''' = a tempo,bem na hora 
''ruse:'' точный, правильный, верный; '''~е''' = точно, правильно, верно, как раз, в точности

Vt: Дњ - Historio de redaktoj

Renato: Nova paĝo kun '* reiru al La bona vorto de la tago ''radiko:'' ĝarden- ''baza vorto:'' '''ĝarden-o ''' ''difino:''Loko apud domo, kie oni kreskigas plantojn (por manĝ...'

Renato: Nova paĝo kun '* reiru al La bona vorto de la tago

''radiko:'' ĝarden-
''baza vorto:'' '''ĝarden-o '''
''difino:''Loko apud domo, kie oni kreskigas plantojn (por manĝ...'