Renato: Nova paĝo kun '* reiru al La bona vorto de la tago

''radiko:'' bon-
''baza vorto:'' '''bon-a'''
''difino: '' Kun la ĝustaj ecoj; kontentiganta.
''ekzem...'

2015-12-24T21:49:45Z

Nova paĝo kun '* reiru al La bona vorto de la tago <hr> <hr> ''radiko:'' bon- ''baza vorto:'' '''bon-a''' ''difino: '' Kun la ĝustaj ecoj; kontentiganta. ''ekzem...'

Nova paĝo

* reiru al [[La bona vorto de la tago]]
<hr>
 

<hr>
 
''radiko:'' bon- 
''baza vorto:'' '''bon-a''' 

''difino: '' Kun la ĝustaj ecoj; kontentiganta. 

''ekzemploj:'' Li estas bona parolanto. — Bonan matenon! Bonan tagon! Bonan vojaĝon! — Mia onklino estas bona virino kun bonaj sentoj kaj bona koro. — La tranĉilo tranĉas bone. — Nu, bone, mi sekvos vian konsilon. — Ne repagu bonon (bonfaron) per malbono. — Pli granda bono estas malamiko de bono. — La bonuloj estas miaj amikoj kaj la malbonuloj estas miaj malamikoj. — En malbona vetero oni ne povas promeni. — Akcidento malbonigis la veturilon. — Estu bonvenaj en mia domo! — Bonvolu akcepti tiun donacon. 

''angle:'' good 
''ĉine:'' 好 
''france:'' bon(ne), propice ; '''~o''' = le bien ; '''mal~o''' = (le) mal; '''~e''' = bien, soit! ; '''mal~a''' = mauvais(e); '''~eg·a''' = excellent(e); '''~ven-o-n!''' = Bienvenue !; '''~volu''' = veuillez, ayez l'amabilité. 
''germane:'' gut(e,r,s) 
''hispane:'' bueno 
''hungare:'' jó 
''portugale:'' bom; '''~o''' = o bem; '''~ega''' = ótimo; '''mal~a''' = ruim; '''~kora''' = bondoso 
''ruse:'' хороший, славный, добротный; '''~о''' = добро, благо; '''~е''' = хорошо 

<hr>
 
''radiko:'' botel- 
''baza vorto:'' '''botel-o''' 

''difino: '' (Ĉefe vitra) ujo kun malvasta malfermaĵo. 

''ekzemploj:'' La urbestro aranĝas grandajn tagmanĝojn, kie multa vino estas en multaj boteloj. — Trinku el ĉi tiu botelo. — La knabo ĉiam havis kun si en la veturilo grandegan botelon plenan de brando. — Varmbotelo estas botelo, kiu longe konservas sian enhavon varma aŭ malvarma. — La malgranda bebo/suĉ-infano uzis suĉ-botelon. 

''angle:'' a bottle 
''ĉine:'' 瓶子 
''france:'' (une) bouteille, (un) flacon; '''~eto''' = (une) fiole; '''~kolo''' = (un) goulot; '''en~igi''' = embouteiller; '''varm(izol)~o''' = (bouteille) thermos. 
''germane:'' Flasche 
''hispane:'' botella 
''hungare:'' palack 
''portugale:'' garrafa; '''~ego''' = garrafão; '''~eto''' = frasco, garrafinha; '''~kolo''' = gargalo; '''~ujo''' = engradado (para garrafas); '''en~igi''' = engarrafar; '''~peco''' = caco de garrafa; '''~malfermilo''' = abridor de garrafa 
''ruse:'' бутылка; '''~а''' = бутылочный 

<hr>
 
''radiko:'' bov- 
''baza vorto:'' '''bov-o''' 

''difino: '' Granda remaĉanta mambesto bredata por lakto kaj/aŭ viando; el ĝia haŭto oni faras ledon); bovino blekas tiel: "mu-u". 

''ekzemploj:'' Virbovoj tiras pezajn ĉarojn. — Bovinoj donas lakton. — Bovaĵo estas bova viando. — Bovido estas ido de bovo. — Eĉ plej nigra bovino donas lakton nur blankan. — La hejma afrika bovo diferencas de la sovaĝa per siaj malpli grandaj korpo kaj hufoj. 

''angle:'' a cow 
''ĉine:'' 牛 
''france:'' (un) bœuf ; '''~a''' = bovin(e); '''~in-o''' = (une) vache; '''~ido''' = (un) veau; '''~id-in-o''' = (une) génisse; '''~ejo''' = (une) étable ; '''vir~o''' = (un) taureau. 
''germane:'' Rind 
''hispane:'' '' toro 
''hungare:'' marha, szarvasmarha; '''~ino''' = tehén; virbovo = bika; eksvirbovo = ökör 
''portugale:'' bovino (o animal); '''~a''' = bovino (qualidade); '''vir~o''' = touro; ~ino = vaca; ~ido: bezerro; ~aro = rebanho; ~ejo = curral, estábulo; ~aĵo = carne bovina; '''-idaĵo''' = carne de vitelo; '''eksvir~o''' = boi (castrado); '''~rostaĵo''' = carne bovina assada 
''ruse:'' бык; '''~а''' = бычий, коровий 

<hr>
 
''radiko:'' brak- 
''baza vorto:'' '''brak-o''' 

''difino: '' Elstara parto de homa korpo, je kies fino estas mano; elstara movebla parto de aparato. 

''ekzemploj:'' Grandan paperujon mi portas sub la brako. — Ŝi paŝis ĉe la brako de sia edzo. — La mano, kuŝanta sur brako de la seĝo, tremetis. — Oni gvidas lin, brak-en-brak-e, laŭ la stratetoj de la provinca urbo. — Ŝi brakumas homojn tuj ĉe la renkontiĝo. — Estas tempo por ĉirkaŭbraki, kaj tempo por foriri de ĉirkaŭbrakado. — Brakringo estas ringo, kiun oni portas ĉe la brako. 

''angle:'' an arm (of a body or an object) 
''ĉine:'' 手腕 
''france:'' (un) bras ; '''~a''' = du bras, brachial(e); '''ĉirkaŭ~i''' = '''~umi''' = embrasser (prendre dans ses bras); '''antaŭ~o''' = (un, l') avant-bras; '''unu~ulo''' = (un) manchot. 
''germane:'' Arm 
''hispane:'' brazo 
''hungare:'' kar 
''portugale:'' braço; '''~a''' = braçal; '''antaŭ~o''' = antebraço; '''ĉirkaŭ~i''','''~umi''' = abraçar; '''sub~''' = axila 
''ruse:'' рука (вся) 

<hr>
 
''radiko:'' branĉ- 
''baza vorto:'' '''branĉ-o''' 

''difino: '' Ne-ĉefa ligna parto de arbo; ligna parto de arbusto; dividaĵo de io; fako (branĉo de scienco, de industrio,...) 

''ekzemploj:'' Tiu trunko havis tri branĉojn. — La branĉoj de rivero estas multaj. — Ĉi tiu arbo multe disvolvas sian densan branĉaron. — Sur la tombo estis granda disbranĉiĝinta tilio. 

''angle:'' a branch (of a tree or in the sense of an offshoot in a diagram) 
''ĉine:'' 分枝 
''france:'' (une) branche, ramification, (un) embranchement ; '''~a''' = branchu(e); '''~aro''' = (le) branchage, (la) ramure; '''sen~igi''' = ébrancher; '''~iĝi''' = se ramifier; '''dis~iĝ-inta''' = à ramification séparée. 
''germane:'' Zweig 
''hispane:'' rama 
''hungare:'' ág 
''portugale:'' galho, ramo; filial; ramal; braço de rio; categoria; '''~aro''' = ramagem 
''ruse:'' : 1) ветвь, ветка, сук; 2) отрасль, раздел 

<hr>
 
''radiko:'' bret- 
''baza vorto:'' '''bret-o''' 

''difino: '' Tabulo kun larĝo malpli granda ol longo; horizontala tabulo, sur kiu oni metas aĵojn. 

''ekzemploj:'' Li montris al la libro-breto, sur kiu kuŝis malnovaj libroj. — Ĉu vi estis jam en la provizejo, kie fromaĝoj kuŝas sur la bretoj? — Knabo, kiu aranĝis librojn ĉe bretaro, plenumis la ordonon. — La altaj libro-bretaroj de publika biblioteko estas tre grandaj. — Sur la fenestro-breto staras floroj. 

''angle:'' shelf 
''ĉine:'' 板 
''france:'' (une) planche, tablette ; '''~aro''' = (une) étagère. 
''germane:'' Brett (waagerecht angebracht für Bücher z.b.) 
''hispane:''estante 
''hungare:'' polc 
''portugale:'' prateleira; '''~aro''' = estante; '''en~igi''' = guardar em estante 
''ruse:'' полка 

<hr>
 
''radiko:'' bril- 
''baza vorto:'' '''bril-i''' 

''difino: '' Radii aŭ reflekti lum-radiojn (brilas suno, oro kaj tiel plu). 

''ekzemploj:'' Brilas suno, oro, spegulo, polurita metalo, blanka neĝo. — Liaj okuloj brilis pro plezuro. — Ne ĉio brilanta estas diamanto. — (Figure) brilanta sukceso, festo, societo, stato, sano. — Ni ne lasu nin trompi per la brilo de la vortoj. — La steloj rebrilis en la lago. — La steloj trembrilis en la silenta nokto. 

''angle:'' to shine; '''~a''' = bright, brilliant, shiny 
''ĉine:'' 光亮，'''~i''' 照亮 
''france:'' briller, (re)luire ; '''~o''' = (un) éclat, chatoiement ; '''~a''' = (re)luisant(e), brillant(e) ; '''~e''' = avec éclat; '''~eco''' = (la) brillance; '''~eto''' = (une) lueur; '''re~o''' = (un) reflet; '''sen~a''' = terne, mat. 
''germane:'' glänzen, scheinen (wie die Sonne), strahlen 
''hispane:'' brillar, relucir 
''hungare:'' ragyog, süt 
''portugale:'' brilhar; '''~a''' = brilhante, luzente; '''~ega''' = resplandecente; '''~eti''' = cintilar; '''~aĵeto''' = lantejoula; '''ek~o''' = lampejo 
''ruse:'' блестеть, блистать, сверкать, светиться, гореть; '''~о''' = блеск, сияние, сверкание, глянец, лоск; '''~а''' = блестящий, сверкающий, великолепный; '''~е''' = блестяще, блистательно, великолепно 

<hr>
 
''radiko:'' bru- 
''baza vorto:'' '''bru-i''' 

''difino: '' Fari neklarajn (malagrablajn kaj laŭtajn) sonojn. 

''ekzemploj:'' Bruas la vento tra la arboj, la ondoj de la maro; bruas militkrioj tra la mondo. — Oni multe bruas/informas pri tiu libro. — Ne faru tian bruon! — Mi ne povas resti en ĉi tiu brua ĉambro. — Ne anoncu tion tre brue. 
—
''angle:'' to be noisy; '''~a''' noisy; '''~o''' noise 
''ĉine:'' 吵，~i 发噪声 
''france:'' faire du bruit, retentir ; '''~o''' = (un) bruit, tapage, son ; '''~a''' = bruyant(e); '''~ema''' = bruyant(e), tapageur(-euse); '''~e''' = avec bruit, bruyamment; '''~eg-o''' = vacarme, tintamarre; '''mal~a''' = silencieŭ(-euse). 
''germane:'' lärmen, ein lautes Geräusch erzeugen 
''hispane:'' hacer ruido 
''hungare:'' zörög, zakatol 
''portugale:'' fazer barulho, ruído; '''~o''' = barulho, ruído; '''~a''', '''~ema''' = barulhento, ruidoso; '''voĉ~ado''' = algazarra 
''ruse:'' шуметь; '''~о''' = шум; '''~а''' = шумный; '''~е''' = шумно, с шумом 

<hr>
 
''radiko:'' brun- 
''baza vorto:'' '''brun-a''' 

''difino: '' Kun koloro de malfreŝaj herboj aŭ malnova ligno. 

''ekzemploj:'' Io bruna havas koloron flave-ruĝe-nigran, kiel kafo aŭ kaŝtanoj. — La brunuloj estas pli multaj ol la blonduloj. — Kiaj pli plaĉas al vi ĉu brunulinoj aŭ blondulinoj? — Lia haŭto jam havis nuancon de sunbruno. — Mi sunbruniĝas sur la strando/plaĝo. 

''angle:'' brown; '''~i''' to be brown; '''~igi''' to make brown, to brown off (culinary) 
''ĉine:'' 褐色的 
''france:'' brun(e), marron ; '''~o''' = le brun, le châtain, le marron (couleur); '''~haŭta''' = bronzé(e); '''~iĝi''' = brunir, bronzer; '''~ulo''' = (un) brun. 
''germane:'' braun(e,r,s) 
''hispane:'' marrón, café (color) 
''hungare:'' barna 
''portugale:'' castanho, marrom; '''~haŭta''' = moreno; '''ruĝ~''' = alazão (cavalo); '''sun~''' = bronzeado (pelo sol) 
''ruse:'' коричневый 

<hr>
 
''radiko:'' brust- 
''baza vorto:'' '''brust-o''' 

''difino: '' Antaŭa parto de la korpo inter la brakoj, de la talio ĝis la kolo (interne estas la pulmoj). 

''ekzemploj:'' Brusta vesto estas parto de vesto, situanta ĉe la brusto. — La viro havis fortikan bruston. — Virina brusto surhavas mamojn. 

''angle:'' chest (anatomy), breast 
''ĉine:'' 胸 
''france'' (une) poitrine, (le) sein (homme), (la) gorge (femme) ; '''~a''' pectoral(e) 
''germane:'' Brust 
''hispane:'' pecho 
''hungare:'' mell, kebel 
''portugale:'' peito, tórax 
''ruse:'' грудь 

<hr>
 
''radiko:'' bulten- 
''baza vorto:'' '''bulten-o''' 

''difino: '' Regula informilo, ofte neluksa. 

''ekzemploj:'' La bulteno de nia Esperanto-asocio estas tre modesta. — Jen la du-monata bulteno de nia landa asocio. — Ĉiu grupo eldonas sian bultenon. — La bultena kovrilo estas kolora. 

''angle:'' a bulletin, a newsletter 
''ĉine:'' 公告，公报 
''france:'' (un) bulletin (périodique) 
''germane:'' Bulletin, Bekanntmachung 
''hispane:'' boletín, boletín de noticias 
''hungare:'' bulletin, értesítő, közlöny 
''portugale:'' boletim (informativo) 
''ruse:'' бюллетень, сводка, коммюнике 

<hr>
 
''radiko:'' buŝ- 
''baza vorto:'' '''buŝ-o''' 

''difino: '' Parto de la kapo, per kiu oni manĝas kaj parolas. 

''ekzemploj:'' Buŝo de homo, bovo, leono, hundo, rato. — Ĉe ĉiu vorto, kiun vi diros, el via buŝo eliros aŭ floro aŭ multekosta ŝtono. — Ho, li kisu min per kisoj de sia buŝo! — Buŝa ekzameno estas pli facila ol skriba. — Buŝumo estas ilo por teni fermita la buŝon de bestoj kaj malhelpi la mordojn. 

''angle:'' mouth 
''ĉine:'' 嘴巴，口 
''france:'' (une) bouche, embouchure ; '''~a''' = buccal(e), oral, verbal(e); '''~e''' = de vive voix ; '''~aĉ·o''' = (une) gueule; '''~aĵo''' = (une) embouchure, (un) bec; '''~umo''' = (une) muselière. 
''germane:'' Mund 
''hispane:'' boca 
''hungare:'' száj, pofa 
''portugale:''boca; '''~a''' = oral; '''~ego''' = goela; '''en~igi''' = abocanhar; '''~umo''' = mordaça 
''ruse:'' рот; '''~а''' = ротовой, устный; '''~е''' = устно 

<hr>
 
''radiko:'' buton- 
''baza vorto:'' '''buton-o''' 

''difino: '' Malgranda aĵo por alkudro sur unu flanko de vesto, por fermi la veston, metante la butonon tra truo (butontruo) en alian flankon de la vesto. 

''ekzemploj:'' Butono de jako, de sako, de manumo, de ŝuo. — Butonumi surtuton pro malvarmo nun estas necese. — Malbutonumi estas disigi partojn de vesto eligante la butonojn el la fendoj. — Fendeto por enigi la butonon estas butontruo. 

''angle:'' button (in both the clothing and electronic senses) 
''ĉine:'' 扣子，纽扣，按纽 
''france:'' (un) bouton, pommeau ; '''~umi''' = '''~i''' = boutonner; '''~truo''' = (une) boutonnière ; '''mal~i''' = déboutonner; '''prem~o''' = (une) pression. 
''germane:'' Knopf 
''hispane:'' botón 
''hungare:'' gomb 
''portugale:'' botão (roupa, aparelho, informática); cabeça de fósforo; castão de bengala; pŭador de gaveta; maçaneta; '''~i, -umi''' = abotoar; '''prem~o''' = botão de pressão; '''turn~''' = botão de girar (aparelho); '''~truo''' = casa (de botão); '''~ludo''' = jogo de botão 
''ruse:'' 1) пуговица; 2) кнопка; 3) бутон (цветочный) 

<hr>
* reiru al [[La bona vorto de la tago]]

Vt: B1 - Historio de redaktoj

Renato: Nova paĝo kun '* reiru al La bona vorto de la tago ''radiko:'' bon- ''baza vorto:'' '''bon-a''' ''difino: '' Kun la ĝustaj ecoj; kontentiganta. ''ekzem...'

Renato: Nova paĝo kun '* reiru al La bona vorto de la tago

''radiko:'' bon-
''baza vorto:'' '''bon-a'''
''difino: '' Kun la ĝustaj ecoj; kontentiganta.
''ekzem...'