Renato: Nova paĝo kun '* reiru al La bona vorto de la tago

''radiko: ''-j
''baza vorto:'' '''-j'''
''difino: '' Du aŭ pli, indikilo de la plurnombro; (unu) ruĝa kaj (unu) flava...'

2016-05-03T16:36:48Z

Nova paĝo kun '* reiru al La bona vorto de la tago <hr> ''radiko: ''-j ''baza vorto:'' '''-j''' ''difino: '' Du aŭ pli, indikilo de la plurnombro; (unu) ruĝa kaj (unu) flava...'

Nova paĝo

* reiru al [[La bona vorto de la tago]]
<hr>
 
''radiko: ''-j 
''baza vorto:'' '''-j''' 

''difino: '' Du aŭ pli, indikilo de la plurnombro; (unu) ruĝa kaj (unu) flava pomoj; 

''ekzemploj:'' Altaj arboj. — Tiuj arboj estas altaj. — Mi vidas tiujn altajn arbojn. — Unu knabo, pluraj knaboj. — Unu strato, tri stratoj. —— Unu muso, du musoj. — Unu problemo, multaj problemoj. 

''angle:'' indicates the plural and is added to the o- and a-forms to change them from representing one thing to more than one. ''Alta arbo'' becomes ''altaj arboj''; ''mi konas la junan knabon'' becomes ''mi konas la junajn knabojn''. 
''ĉine:'' 表示复数的后缀（例：altaj arboj 高的树；tiuj arboj estas altaj这些树是高的；mi vidas tiujn arbojn estas altaj我看这些树是高的；knaboj孩子们；stratoj街道；problemoj 问题；(unu) ruĝa kaj (unu) flava pomoj一个红的和一个黄的苹；;…） 
''france:'' plus d'un , ''marque le pluriel des (pro)noms et adjectifs'' ; '''alt-a~ arb-o~''' = de hauts arbres; '''tiu~''' = ces; '''plura~''' = plusieurs. 
''germane:'' Die Endung dient der Mehrzahlbildung bei allen Substantiven (Hauptwörtern) und Adjektiven (Eigenschaftswörtern). 
''hispane:'' indica el plural de sustantivos y adjetivos ('''amiko''' = amigo, '''amiko~''' = amigos) 
''hungare:'' A többesszám jele. 
''portugale:'' terminação do plural; '''tiuj arboj estas altaj''' = essas árvores são altas; '''mi vidas tiujn altajn arbojn''' = vejo essas altas árvores; '''unu strato''', '''du stratoj''' = uma rua, duas ruas 
''ruse:'' окончание множественного числа (например: '''alta~ arbo~''' = высокие деревья; '''strato~''' = улицы, musoj - мыши) 

<hr>
 
''radiko: ''ja 
''baza vorto:'' '''ja''' 

''difino: '' Certe, vere, nepre (''li ja diris tion'' = li certe diris tion). 

''ekzemploj:'' Vi ricevis ja monon, nun donu al mi la varon. — Kiu povas scii, neniu ja vidis vin? — Li estas ja mia amiko, sed mi ne aprobas lian konduton. — Ĉu vi iros tien? Jes! Mi ja iros. 

''angle:'' indeed 
''ĉine:'' 是，真的，一定（li ja diris tion – li certe diris tion 他确实说过这些） 
''france:'' certes, sans doute, en effet, voire même. '' permet d'accentuer, d'insister, de marquer une emphase''. 
''germane:'' ja (Benutzt als Partikel, das den (Wahrheits)gehalt eines Satzes oder Wortes betont oder unterstreicht: Das hat er ja behauptet. ~ Tion li ja asertis.) 
''hispane:'' ciertamente, verdaderamente, sin duda (Interjección) 
''hungare:'' bizony, hát, persze 
''portugale:'' deveras, sem dúvida, de fato 
''ruse:'' ведь, же 

<hr>
 
''radiko: ''jak- 
''baza vorto:'' '''jak-o''' 

''difino: '' Vesto sur aliaj vestoj, fermebla je la antaŭa flanko, kun manikoj, kovranta la supran parton de la korpo . 

''ekzemploj:'' La jako estis la ordinara ĉiutaga vesto de la okcidentaj eŭropanoj. — Ekzistas kaj viraj kaj virinaj jakoj. — Bela juna fraŭlineto kovris sin per varma jaketo. — Kelneroj havas apartajn jaketojn. 

''angle:'' jacket, coat 
''ĉine:'' 外套（前方可打开，有袖，可遮上半身，从肩至肾） 
''france:'' (une) veste, (un) veston; '''~et-o''' = (une) jaquette, veste à pans; '''frenez~o''' = (une) camisole de force. 
''germane:'' Jacke 
''hispane:'' chaqueta, abrigo 
''hungare:'' kabát 
''portugale:'' paletó, casaco de homem<nowiki>; </nowiki>'''~eto''' = jaleco, japona, jaqueta (vestimenta); sobrecapa (livro); '''frenez~o''' = camisa-de-força 
''ruse:'' куртка, пиджак 

<hr>
 
''radiko: ''jam 
''baza vorto:'' '''jam''' 

''difino: '' Antaŭ la nuna aŭ la priparolata momento (ne poste, sed jam nun; ne tiam, sed jam pli frue). 

''ekzemploj:'' Mi jam havas mian ĉapelon, nun serĉu vian. — Jam estas tempo iri domen. — Post unu horo la forno estos jam varma. — Jam de tri tagoj mi ne dormis. — Ĉu vi jam trovis vian horloĝon? — Kiam vi vidis nin en la salono, li jam antaŭe diris al mi la veron. 

''angle:'' already 
''ĉine:'' 在之前，已经，早已 
''france:'' déjà, dès avant ce moment. 
''germane:'' schon, bereits 
''hispane:'' ya, ahora mismo 
''hungare:'' már 
''portugale:'' já, agora mesmo; '''~ ne''' = já não, não mais 
''ruse:'' уже 

<hr>
 
''radiko: ''januar- 
''baza vorto:'' '''januar-o''' 

''difino: '' Unua monato de la jaro, inter decembro kaj februaro 

''ekzemploj:'' Januaro estas la unua monato de la suna kalendaro. — En multaj nordaj landoj januare neĝas. — Januara vetero estas malfacile eltenebla. 

''angle:'' January 
''ĉine:'' 一月，十二月与二月之间的月份 
''france:'' janvier; '''~e''' = en janvier. 
''germane:'' Januar 
''hispane:'' enero (mes del año) 
''hungare:'' január 
''portugale:'' janeiro 
''ruse:'' январь; '''~а''' = январский; '''~е''' = в январе 

<hr>
 
''radiko: ''japan- 
''baza vorto:'' '''japan-o''' 

''difino: '' Loĝanto aŭ civitano de Japanujo. 

''ekzemploj:'' Japanujo estas granda lando en Azio. — Japanaj varoj estas vendataj en la tuta mondo. — En nia lando oni aĉetas multajn japanajn aŭtomobilojn. — Japanoj estas tre unueca popolo. 

''angle:'' a Japanese, a Japanese person 
''ĉine:'' 日本人，居住在日本(Japanujo)的人 
''france:'' (un) Japonais ; '''~in-o'''= (une) japonaise; '''~a''' = japonais(e); '''J~ujo''' = le Japon. 
''germane:'' Japaner 
''hispane:'' japonés (gentilicio) 
''hungare:'' japán 
''portugale:'' japonês (povo); '''~a''' = relativo à língua ou povo japoneses 
''ruse:'' японец 

<hr>
 
''radiko: ''jar- 
''baza vorto:'' '''jar-o''' 

''difino: '' Tempo de 12 monatoj; 365 aŭ 366 tagoj; sunciklo. 

''ekzemploj:'' Kiom da jaroj vi havas? — Kiom aĝa vi estas en jaroj? Kiomjara vi estas? — Mi estas dekjara. — Okazas nun la ĉiujara renkontiĝo de esperantistoj el multaj diversaj regionoj. — Ni renkontiĝas ĉiun duan jaron. — Unu lumjaro egalas al la longo trairata de lumo dum unu jaro. — Superjaro estas tiu jaro, en kiu oni aldona sunu tagon al februaro. 

''angle:'' year 
''ĉine:'' 年，依太阳巡循环的周期有十二个月，365或366天 
''france:'' (un) an, (une) année ;'''~a''' = annuel(le) ; '''~e''' = annuellement; '''dek~a''' = de dix ans; '''kvardekjara''' = quadragénaire; '''lum~o''' = (une) année-lumière; '''super~o''' = (une) année bissextile. 
''germane:'' Jahr 
''hispane:'' año 
''hungare:'' év 
''portugale:'' ano; '''~a''', '''ĉiu~a''' = anual; '''~e''' = anualmente; '''~aro''' = época, era; '''super~o''' = ano bissexto; '''dudekkvin~a''', '''dudekkvin~aĝa''' = com vinte e cinco anos de idade 
''ruse:'' год; '''~а''' = годовой, годичный 

<hr>
 
''radiko: ''jar-cent- 
''baza vorto:'' '''jar-cent-o''' 

''difino: '' 100 jaroj 

''ekzemploj:'' Periodo de cent jaroj estas ĝuste jar-cento. — Sciencoj multe progresis dum la 19a jarcento. — Mil jaroj (aŭ milo da jaroj) faras miljar-o-n. — Jarmilo estas dek jarcentoj. 

''angle:'' century; '''~a''' = centennial 
''ĉine:'' 世纪，百年 
''france:'' (un) siècle (de l'an 1 à 100, ''par contre'' : centjaro désigne n'importe quelle durée de cent ans) ; '''~a''' = du siècle, séculaire (''par contre'' : centjara = centenaire). 
''germane:'' Jahrhundert 
''hispane:'' siglo 
''hungare:'' évszázad 
''portugale:'' século; '''~a''' = secular 
''ruse:'' век, столетие 

<hr>
 
''radiko: ''je 
''baza vorto:'' '''je''' 

''difino: '' Vorto indikanta rilaton ne esprimeblan precize per aliaj similaj vortoj (je la tria horo; je mia surprizo; teni iun je brako, ...). 

''ekzemploj:'' Mia vivo estas plena je zorgoj. — Mi estas malsana je la brusto. — Mi ne estas inda je tiu honoro. — Li kulpigis sian kamaradon je tiu friponaĵo. — Ni renkontiĝos je la tria horo. — Ili troviĝas senigitaj je ĉio kara. — Je kioma horo foriras la vagonaro? 

''angle:'' This is a preposition that has no definite meaning but is used when there is no logical preposition to use: ''~ la tria horo'' (at three o'clock, where a direct translation of ''at'' isn't logical); ''~ mia surprizo'' (to my surprise, again where translating ''to'' wouldn't be logical) 
''ĉine:'' 通用前置词，不能用其代前置词正确表达者采用此前置词（je la tria hore在三点时；je mia surprizo在我吃惊时；teni iun je brako握某物于手上） 
''france:'' à, '''~ la tria (horo)''' = à trois heures; ''ou autre préposition consacrée par l'usage, mais ne correspondant à aucune préposition spécifique de l'espéranto'' : '''teni iun ~ brako''' = tenir quelqu'un par un bras. 
''germane:'' "Joker"-Präposition, die benutzt wird, wenn keine andere passt 
''hispane:'' : preposición que indica un tipo de relación que no se puede expresar mediante otra preposición. ('''~ la sesa horo''' = a las 6 am). 
''hungare:'' Helyettesítő viszonyszó. 
''portugale:'' preposição usada para indicar hora e também quando não há outra preposição adequada; '''~ la tria horo''' = às três horas; '''kapabla ~ ĉio''' = capaz de tudo; '''teni ~ la brako''' segurar pelo braço 
''ruse:'' предлог, не имеющий определённого значения и соответствующий различным русским косвенным падежам с предлогами и без предлогов; употребляется обычно когда другой предлог по смыслу не подходит ('''~ la tria horo''' = в три часа; '''teni ~ brako''' = держать за руку) 

<hr>
 
''radiko: ''jen 
''baza vorto:'' '''jen''' 

''difino: '' Vorto montranta, ke iu aŭ io estas proksima; (''jen li'': vidu, tie li estas). 

''ekzemploj:'' Jen mi (estas)! — Jen floroj por ni! — Jen donaco por vi! — Ĉu vi serĉas la princon? Jen li estas. — Jen estas la tempo por agi. — Ankoraŭ pli mallonga vojo estas jena. — Li parolis al li jene. 

''angle:'' behold, here is, look, there, here are: ''~ li'' = "here he is/here he comes/there he is" 
''ĉine:'' 这就是，表示指示的词，用以引起注意（jen li: vidu, tie li estas这就是他，看啊，他来了） 
''france:'' voici, voilà ; '''~a''' = que voici ; '''~e''' = comme suit, de la façon suivante. 
''germane:'' Das Wort dient dazu, die Aufmerksamkeit auf etwas zu lenken: Hier ist du dein Geschenk./Da hast du dein Geschenk. ~ Jen via donaco. 
''hispane:'' he aquí 
''hungare:'' íme 
''portugale:'' eis, eis aqui, aqui está; '''la ~o''' = o seguinte; '''pro la ~a kialo''' = pelo seguinte motivo; '''~e''' = assim, da seguinte maneira 
''ruse:'' вот, вон; '''~а''' = вот этот, вот такой; '''~е''' = вот так, вот как 

<hr>
 
''radiko: ''jes 
''baza vorto:'' '''jes''' 

''difino: '' Konfirma respondo al demando. (''Ĉu vi venos? Jes, mi venos.'') 

''ekzemploj:'' Ĉu vi lernis? Jes, mi lernis! — Diru "jes" aŭ "ne"! — Mi jesas je via propono. — Ni respondis jese. 

''angle:'' Yes 
''ĉine:'' 是，肯定的答复（Ĉu vi venos? Jes, mi venos.你要去吗？是的，我要去） 
''france:'' oui ; '''~o''' = (un) acquiescement ;'''~a''' = affirmatif(-ive) ; '''~e''' = affirmativement ; '''~i''' = acquiescer, affirmer; '''kap~i''' = opiner du chef. 
''germane:'' ja 
''hispane:'' sí, (afirmación) 
''hungare:'' igen 
''portugale:'' sim; '''~i''' = concordar, afirmar; '''~o''' = anuência, afirmação; '''~a''' = afirmativo; '''~e''' = afirmativamente; '''kap~i''' = afirmar com a cabeça 
''ruse:'' да; '''~i''' = ответить утвердительно; '''~а''' = утвердительный; '''~е''' = утвердительно 

<hr>
 
''radiko: ''juli- 
''baza vorto:'' '''juli-o''' 

''difino: '' Sepa monato de la jaro laŭ la okcidenta kalendaro inter junio kaj aŭgusto. 

''ekzemploj:'' En julio en nia lando oni iras al la mar-bordo. — Jen tipa julia rikolto. — Julie ĉi tie la taglumo estas tre longa. 

''angle:'' July 
''ĉine:'' 七月，在六月与八月之间的月份 
''france:'' juillet; '''~a''' = de juillet; '''~e''' = en juillet. 
''germane:'' Juli 
''hispane:'' julio (mes del año) 
''hungare:'' július 
''portugale:'' julho 
''ruse:'' июль; '''~а''' = июльский; '''~е''' = в июле 

<hr>
 
''radiko: ''jun- 
''baza vorto:'' '''jun-a''' 

''difino: '' De malgranda aĝo 

''ekzemploj:'' Lernu june, vi scios maljune. — Oni povas esti juna ĉe la kvardeka jaro, kaj maljuna ĉe la dudeka. — Ŝi rejuniĝis post sia edziĝo. — Rigardu la junecan fervoron de la maljuna esperantisto. — El la knabo fariĝis junulo, kaj li devis forveturi en la malproksiman mondon. — La ĉagrenoj maljunigas homojn. 

''angle:'' young 
''ĉine:'' 年轻的，幼，嫩，青春的 
''france:'' jeune ; '''~o, ~ec-o''' = (la) jeunesse (l'état, la qualité); '''~ulo''' = (un) jeune; '''mal~a''' = vieŭ; '''re~iĝi''' = rajeunir; '''mal~igi''' = faire vieillir. 
''germane:'' jung(e,r,s) 
''hispane:'' joven (adjetivo) 
''hungare:'' fiatal 
''portugale:'' jovem, moço; '''~eco''' = juventude (qualidade); '''~ulo''' = jovem, rapaz; '''~ularo''' = juventude (conjunto de jovens)<nowiki>; </nowiki>'''mal~a''' = velho, idoso; '''mal~ulejo''' = asilo de idosos; '''re~iĝi''' = rejuvenescer 
''ruse:'' молодой, юный 

<hr>
 
''radiko: ''juni- 
''baza vorto:'' '''juni-o''' 

''difino: '' Sesa monato de la jaro laŭ la okcidenta kalendaro inter majo kaj julio. 

''ekzemploj:'' En junio en Eŭropo kelkaj fruktoj jam maturiĝas. — Kolekti fojnon (sekigitajn herbojn), kiuj ebligos nutri (doni manĝaĵon) bestojn vintre, estas junia laboro. — En multaj landoj lernejaj ekzamenoj okazas junie (en junio). 

''angle:'' June 
''ĉine:'' 六月（五月与七月之间的月份） 
''france:'' juin; '''~a''' = de juin; '''~e''' = en juin. 
''germane:'' Juni 
''hispane:'' junio (mes del año) 
''hungare:'' június 
''portugale:'' junho; '''~a''' = junino 
''ruse:'' июнь; '''~а''' = июньский; '''~е''' = в июне

Vt: J - Historio de redaktoj

Renato: Nova paĝo kun '* reiru al La bona vorto de la tago ''radiko: ''-j ''baza vorto:'' '''-j''' ''difino: '' Du aŭ pli, indikilo de la plurnombro; (unu) ruĝa kaj (unu) flava...'

Renato: Nova paĝo kun '* reiru al La bona vorto de la tago

''radiko: ''-j
''baza vorto:'' '''-j'''
''difino: '' Du aŭ pli, indikilo de la plurnombro; (unu) ruĝa kaj (unu) flava...'